Je herkent het misschien wel: je steekt je hand uit en je baby of peuter geeft je zomaar zijn of haar speeltje. Jonge kinderen hebben vaak een sterke neiging om anderen te helpen. Schoenen aangeven lijkt misschien iets kleins, maar het laat zien dat ze al vroeg oog hebben voor wat een ander zou willen. Helpen is daarmee niet alleen “lief gedrag”, maar ook een belangrijk onderdeel van de sociale ontwikkeling.
Waarom doen kinderen dit eigenlijk? Onderzoek laat zien dat kinderen al vanaf ongeveer anderhalf jaar gevoelig zijn voor de doelen en problemen van anderen. Ze lijken te begrijpen wanneer iets niet lukt, en proberen daar soms op hun eigen manier bij te helpen. In het begin is dat vaak simpel en soms onhandig, of soms kijken ze alleen maar toe. Maar de eerste stap is gezet: ze herkennen dat een ander hulp nodig heeft.
Afstemmen op de situatie
Hoe ouder kinderen worden, hoe gerichter en flexibeler hun hulpgedrag wordt. Peuters leren gaandeweg beter inschatten wat iemand nodig heeft en vooral waarom. Taal, ervaring en sociale regels spelen daarbij een steeds grotere rol. Waar een jong kind vooral spontaan reageert, zie je bij oudere kinderen dat zij hun gedrag beter kunnen afstemmen op de situatie. Denk bijvoorbeeld aan de dreumes die het woord ‘buiten’ hoort en spontaan jouw schoenen komt brengen.
Geef de ruimte
Als ouder of verzorger kun je dit helpgedrag als ouder of verzorger in het dagelijks leven terugzien. Momenten waarop iets “misgaat”, bijvoorbeeld als iets valt, zijn vaak precies de momenten waarbij een kind wil helpen. Door hier ruimte voor te geven zie je niet alleen wat je kind al kan, maar geef je hem of haar ook de kans om te oefenen met het helpen van anderen!
Thuis ontdekken
Wil je dit thuis eens op een speelse manier uitproberen? Probeer dan onderstaand Thuis Ontdekken-proefje over behulpzaamheid. (NB: Dit opzet van dit proefje lijkt erg op hoe ze écht onderzoek naar helpen uitvoeren!)
